Việt Nam đặt mục tiêu 10 triệu người có kỹ năng AI cơ bản vào năm 2030: Tham vọng và thách thức
AI Summary
Theo TS Trần Anh Tú, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp công nghệ thông tin, Bộ Khoa học và Công nghệ, chiến lược này không chỉ tập trung vào việc áp dụng AI vào từng sản phẩm hay dịch vụ riêng lẻ mà còn hướng đến việc tích hợp AI vào mọi khía cạnh của đời sống và sản xuất. Quan điểm "chuyển đổi toàn diện bằng AI" nhấn mạnh rằng công nghệ này cần trở thành năng lực cốt lõi, từ khâu xác định bài toán, thiết kế hệ thống cho đến vận hành. Điều này đồng nghĩa với việc AI không chỉ là công cụ hỗ trợ mà còn là yếu tố định hình cách thức hoạt động của cả khu vực công và tư nhân.
Trong khu vực công, dự thảo đặt mục tiêu đến năm 2030, toàn bộ dịch vụ công trực tuyến và hồ sơ thủ tục hành chính sẽ được hỗ trợ bởi AI. Điều này không chỉ giúp cải thiện hiệu quả quản lý mà còn nâng cao trải nghiệm của người dân khi tiếp cận các dịch vụ công. Đặc biệt, 60% quyết định chỉ đạo, điều hành của các cơ quan nhà nước sẽ dựa trên dữ liệu và AI, tạo ra một hệ thống quản trị thông minh và minh bạch hơn. Tuy nhiên, để đạt được điều này, các bộ, ngành và địa phương cần nhanh chóng xây dựng kế hoạch chuyển đổi AI cụ thể, đồng thời đầu tư vào hạ tầng công nghệ và đào tạo nhân lực.
Ở khu vực tư nhân, AI được kỳ vọng sẽ hỗ trợ ít nhất 500.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh và hợp tác xã. Đây là một bước đi quan trọng nhằm thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế số, đặc biệt trong bối cảnh các doanh nghiệp nhỏ thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận công nghệ tiên tiến. Ngoài ra, Việt Nam cũng đặt mục tiêu có ít nhất 100 startup AI đạt giá trị trên 10 triệu USD, một con số đầy tham vọng nhưng khả thi nếu có sự hỗ trợ từ chính sách và môi trường khởi nghiệp thuận lợi.
Một trong những điểm đáng chú ý của chiến lược là việc xây dựng các nền tảng AI dùng chung, bao gồm một nền tảng điều phối năng lực tính toán quốc gia, một nền tảng đánh giá mô hình tiếng Việt và ít nhất 8 mô hình AI tiếng Việt. Đây là những yếu tố quan trọng để đảm bảo rằng các ứng dụng AI không chỉ phù hợp với ngữ cảnh Việt Nam mà còn có thể cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, việc phát triển các nền tảng này đòi hỏi sự đầu tư lớn về tài chính, nhân lực và thời gian.
Thách thức lớn nhất đối với mục tiêu 10 triệu người có kỹ năng AI cơ bản là việc phổ cập kiến thức và kỹ năng này đến mọi tầng lớp dân cư. Để làm được điều đó, Việt Nam cần xây dựng một hệ thống giáo dục và đào tạo linh hoạt, từ các khóa học trực tuyến miễn phí đến các chương trình đào tạo chuyên sâu tại các trường đại học và trung tâm nghiên cứu. Đồng thời, việc nâng cao nhận thức cộng đồng về tầm quan trọng của AI cũng là một yếu tố không thể thiếu.
Ngoài ra, hạ tầng công nghệ cũng là một vấn đề cần được giải quyết. Mặc dù Việt Nam đã đạt được những tiến bộ đáng kể trong việc triển khai mạng 5G và các trung tâm dữ liệu, nhưng để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về tính toán và lưu trữ dữ liệu, cần có thêm các khoản đầu tư lớn vào hạ tầng. Việc xây dựng một nền tảng điều phối năng lực tính toán quốc gia, như được đề xuất trong chiến lược, sẽ là chìa khóa để giải quyết vấn đề này.
Một yếu tố khác không thể bỏ qua là chính sách và khung pháp lý. Để thúc đẩy sự phát triển của AI, cần có các chính sách khuyến khích đổi mới sáng tạo, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và đảm bảo an toàn thông tin. Đồng thời, việc xây dựng các tiêu chuẩn đạo đức và quy định pháp lý liên quan đến AI cũng là điều cần thiết để tránh những hệ quả tiêu cực có thể xảy ra.
Với những mục tiêu đầy tham vọng và các thách thức đi kèm, chiến lược chuyển đổi AI quốc gia của Việt Nam không chỉ là một kế hoạch hành động mà còn là một bài kiểm tra về năng lực và sự quyết tâm của cả hệ thống. Nếu thành công, đây sẽ là bước đệm quan trọng để Việt Nam vươn lên trở thành một trong những trung tâm công nghệ hàng đầu khu vực, đồng thời tạo ra những giá trị bền vững cho nền kinh tế và xã hội.